Khi
con người làm ra tàu hỏa chạy bằng hơi nước, đó là một phát minh cực kỳ
vĩ đại. Cùng với năm tháng, đã có rất nhiều cải tiến đối với tàu hỏa,
từ việc chuyển qua nhiều loại nguyên-nhiên liệu cho động cơ, đến việc
nâng cao tốc độ. Ở những nước công nghiệp như Nhật Bản, tất cả các tàu
hiện nay đều chạy bằng điện. Đáng lưu ý nhất là một loại tàu có tốc độ
cao mà người ta hay gọi là tàu siêu tốc hoặc tàu cao tốc Shinkansen.
Có
thể nói tàu cao tốc Shinkansen ở Nhật Bản là một trong những hình ảnh
tiêu biểu về xã hội công nghiệp hiện đại. Trên tàu không có toa nằm và
không phải tàu nào cũng có toa ăn, vì nói chung thời gian đi lại chỉ
trong vòng vài tiếng đồng hồ.
Tàu Shinkansen cũng chạy
trên loại đường ray kiểu thông thường nhưng được gia cố đặc biệt và bảo
trì nghiêm ngặt. Một hệ thống kiểm soát tự động được áp dụng để tránh
tai nạn bằng cách duy trì khoảng cách an toàn giữa các tàu, đồng thời
ngăn không để tốc độ vượt quá giới hạn cho phép bằng cách dùng phanh tự
động. Tất cả các tàu đều được giám sát và kiểm soát bằng các hệ thống vi
tính kiểm soát giao thông ở Tokyo. Nguồn điện cung cấp cho tàu cũng
luôn được kiểm soát chặt chẽ. Các toa tàu đều được thiết kế theo hình
dáng khí động học, cửa sổ không thể mở ra nhưng bên trong được thông gió
và có gắn hệ thống điều hòa không khí. Mỗi trục bánh xe đều có gắn
mô-tơ, cho phép phanh tất cả các trục cùng một lúc. Ngoài ra, hệ thống
vận hành của tàu đảm bảo, trục trặc ở một vài bộ phận không ảnh hưởng
đến hoạt động của cả con tàu.
Vậy
bối cảnh nào dẫn đến sự ra đời của tàu Shinkansen? Tuyến đường sắt phục
vụ hành lang dài 500km giữa Tokyo và Osaka luôn được coi là huyết mạch
của Nhật Bản vì khu vực này là trung tâm công nghiệp và kinh tế-xã hội
của đất nước, tập trung gần một nửa dân số và 2/3 ngành công nghiệp Nhật
Bản.
Vào những năm 50, tuyến đường sắt Tokaido phục vụ
khu vực Tokyo-Osaka được ưu tiên cải tiến hơn so với các tuyến khác để
đáp ứng nhu cầu ngày càng tăng. Giải pháp cuối cùng là xây dựng một
đường tàu cao tốc riêng. Dự án khởi công vào tháng 4/1959 và hoàn tất
vào tháng 7/1964. Tuyến đường Shinkansen đầu tiên bắt đầu hoạt động ngày
1/10/1964, đúng 10 ngày trước khi khai mạc Olimpic mùa hè Tokyo, với 60
chuyến mỗi ngày, mỗi tàu có 12 toa. Tổng chi phí xây dựng là 1 tỉ đôla,
gấp đôi dự toán ban đầu.
Tàu Shinkansen đã giảm thời
gian đi lại tối thiểu giữa Tokyo và Osaka từ 6 giờ 30 phút xuống 2 giờ
30 phút. Tàu này được công chúng nhiệt liệt hoan nghênh vì có tốc độ
cao, tiết kiệm thời gian, tiện nghi và hoạt động đúng giờ. Trong thập
niên 60-70, hình ảnh chiếc tàu Shinkansen chạy dưới chân núi Phú Sĩ phủ
tuyết trắng được coi là biểu tượng của nước Nhật hiện đại.
Việc
nhiều người ưa thích tàu Shinkansen và thực tế tình hình giao thông gia
tăng nhanh chóng đã dẫn đến nhu cầu phải kéo dài hệ thống Shinkansen về
hướng tây. Tuyến Sanyo dài 161km nối Osaka với Okayama bắt đầu hoạt
động vào tháng 3/1972, sau 5 năm xây dựng với chi phí 739 triệu đôla. 2
năm sau, tuyến đường bắt đầu được kéo dài tới Hakata ở Kyushu, chạy qua
đường ngầm Kammon dưới biển. Đoạn kéo dài gần 393km này cũng mất 5 năm
xây dựng với tốn phí là 2,4 tỉ đôla.
Nói chung, các tàu Shinkansen có tốc độ tối đa là 270km/h. Hầu như mỗi ngày, suốt từ 6 giờ sáng đến 12 giờ đêm, cứ 7 phút lại có một chuyến tàu Shinkansen rời Tokyo đi Osaka hoặc địa điểm nào đó ở miền tây. Năm 1991, một ngày có 278 chuyến tàu hoạt động trên tuyến này và mỗi tàu gồm 16 toa. Kể từ khi bắt đầu hoạt động vào năm 1964 đến năm 1991, chỉ riêng tuyến Tokaido Sanyo đã phục vụ 3 tỉ lượt hành khách.
Đường
Shinkansen Tohoku và Joetsu bắt đầu hoạt động vào năm 1982. Đường
Tohoku nối Tokyo với Morioka ở miền bắc Nhật Bản, dài 535,3km, trung
bình mỗi ngày có 115 chuyến tàu và chở hơn 30 triệu lượt hành khách mỗi
năm. Tuyến Joetsu đi từ Tokyo đến Niigata trên bờ Biển Nhật Bản, dài gần
334km, mỗi ngày có 85 chuyến và chuyên chở 20 triệu lượt hành khách mỗi
năm.
Ngoài ra, còn có các đường Shinkansen nối Tokyo với
Akita và Yamagata. Tháng 10/1997, tuyến Shinkansen Nagano-yuki bắt đầu
đi vào hoạt động, kết nối giao thông cao tốc giữa thủ đô và Nagano, góp
phần tích cực vào sự thành công của Thế vận hội mùa đông Nagano 1998.
Tàu
Shinkansen tốc độ nhanh nhất đang được sử dụng là tàu Shinkansen
Nozomi, đạt tới 300km/h. Trong giai đoạn thí nghiệm, tàu Shinkansen 300X
có tốc độ kỷ lục là 443km/h.
Sau 35 năm hoạt động, tàu
Shinkansen của Nhật Bản nổi tiếng là hoạt động an toàn, nhanh chóng, vận
chuyển nhiều hành khách và hết sức đúng giờ. Thành công của tàu
Shinkansen đã cách mạng hóa tư duy về tàu cao tốc. Nó không chỉ được coi
là “vị cứu tinh của ngành đường sắt Nhật Bản đang xuống dốc” mà còn là
động lực thúc đẩy nhiều nước khác xây dựng mới hoặc hiện đại hóa hệ
thống đường sắt của họ./.
BÀI VIẾT XEM NHIỀU:
- Visa du học Nhật Bản
- Chứng minh tài chính du học Nhật
- Điều kiện du học Nhật bản
- Tư vấn du học
- Hướng dẫn du học tự túc tại Nhật bản
- Việc làm thêm tại Nhật
- Sinh viên tại Nhật bán rau thu 380 triệu/tháng
- Du học Nhật Bản được nhiều phụ huynh quan tâm
- Du học vừa học vừa làm tại Nhật bản
- Nên đi du học nước nào?
Không có nhận xét nào:
Đăng nhận xét